ملا محمد مهدي النراقي ( مترجم : مجتبوي )

465

جامع السعادات ( علم اخلاق اسلامى ) ( فارسي )

فصل 21 جاه از مال محبوبتر است مالك دلها بودن از چند جهت بر مالك مال بودن ترجيح دارد : اولا ، مال در معرض تلف شدن و نابودى است ، زيرا به غصب و دزدى و طمع شاهان و ستمكاران از دست مىرود ، و به نگهدارى و پاسدارى نياز دارد ، و خطرهاى بسيار در كمين آن است . و امّا دلها اگر به دست آيد از اين آفتها محفوظ است ، مگر اينكه صاحبان دلها پس از اعتقاد به اينكه كسى داراى كمال ( حقيقى يا موهوم ) است تغيير عقيده دهند . ثانيا ، دست يافتن به مال به وسيلهء چاه آسانتر است از رسيدن به جاه به وسيلهء مال ، چنان كه براى عالم يا زاهدى كه در دلها جاى دارد اگر بخواهد مال به دست آورد به آسانى حاصل مىشود ، زيرا اموال مردم مسخّر دلهاى آنهاست ، و آن را براى كسى كه اطاعت وى را به گردن گرفته‌اند و او را داراى صفات كمال مىدانند بذل مىكنند ، و امّا كسى كه پست و فرومايه و عارى از كمال باشد اگر مال فراوانى به دست آورد و جاهى نداشته باشد كه بدان وسيله مال خود را حفظ كند ، و بخواهد به وسيله مال به جاه برسد ، نمىتواند . ثالثا ، مالك دلها شدن گسترش و فزونى و ازدياد مىيابد بىآنكه به رنج و مشقّتى نياز داشته باشد ، زيرا وقتى دلها نسبت به شخصى اعتقاد پيدا كرد و او را به علم و عمل يا كمالى ديگر وصف نمود ، ناگزير زبانها به ستايش وى گشوده